Χαλαρά

Είμαι βέβαιος ότι τη λέξη αυτή και την έχετε ακούσει, ίσως και να την έχετε χρησιμοποιήσει κάποιες φορές. Αυτό όμως που δεν γνωρίζω είναι το αν έχουμε συνειδητοποιήσει τι ακριβώς κρύβεται πίσω από αυτή τη λέξη και όλες τις παρόμοιες, τι πραγματικά εκφράζουν και ποιες είναι οι πραγματικές διαστάσεις τους και προεκτάσεις. Δεν είναι τυχαία λέξη και δεν είναι σύμπτωση που ήρθε και εγκαταστάθηκε στη ζωή μας και στην κάθε μας μέρα. Θα έλεγα ότι δεν πρόκειται για λέξεις αλλά για τρόπο ζωής με το δικό του ειδικό πριεχόμενο.

Το τι σημαίνει χαλαρός, χαλαρή, χαλαρά, μάλλον το γνωρίζουμε όλοι. Αρκετές φορές το επιθυμήσαμε να το έχουμε και να το απολαύσουμε. Το πού στοχεύει όμως αυτό το «χαλαρά» και το πώς βιώνεται στην εποχή μας είναι κάτι που μάλλον δεν το γνωρίζουμε και ίσως ούτε το φανταζόμαστε, αλλά αξίζει να το δούμε, γιατί αποτυπώνει την εποχή μας, τους ανθρώπους της, την τάση των ημερών μας, αυτό που έχουμε δίπλα μας, ανάμεσά μας, ίσως μέσα μας. Καλύτερα να δούμε μερικά παραδείγματα, για να αναγνωρίσουμε αυτές τις αλήθειες.

Α. ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ. Το μεγάλο ζητούμενο στις μέρες μας από όλα τα συστατικά της σύγχρονης οικογένειας είναι η χαλαρή σχέση μεταξύ τους. Το ζητούμενο αυτό ήταν παλιό ανάμεσα στο ανδρόγυνο. Χαλαρή σχέση σημαίνει μείωση των υποχρεώσεων και δεσμεύσεων και αύξηση των στοιχείων απόλαυσης και ευχαρίστησης της σάρκας και της αμαρτωλής ψυχής του ανθρώπου. Γενικώς, η χαλαρότητα στο ζευγάρι οδηγεί σε πλάγιους δρόμους παραβιάσεων των αρχών του γάμου και της οικογένειας και δίνει την ευχέρεια για ποικίλες απολαύσεις χωρίς κόστος ή συνέπειες. Αυτός τουλάχιστον είναι ο στόχος, αλλά τα πράγματα δεν λειτούργησαν ποτέ έτσι. Οικογένεια και «χαλαρά» δεν μπορούν να συνυπάρξουν. Το ένα διαλύει το άλλο.

Στις μέρες μας όμως στο παιχνίδι του «χαλαρά» έχουν μπει οι νέοι και τα παιδιά. Χαλαρή σχέση με τους γονείς, χαλαρή σχέση με την οικογένεια. Ούτε υποχρεώσεις, ούτε δεσμεύσεις. Ούτε κόστος, ούτε θυσίες. Ούτε σεβασμός, ούτε υπακοή. Απλώς, χαλαρή σχέση με ό,τι αυτή συνεπάγεται. Χαλαρά σημαίνει για τα παιδιά, «θα γυρίζω ό,τι ώρα νομίζω…, θα πηγαίνω όπου θέλω, όποτε θέλω, για όσο θέλω…, δεν θα έχω υποχρεώσεις, δεν θα έχω δεσμεύσεις ως προς τους γονείς, την οικογένεια…».

Το δόγμα των χαλαρών σχέσεων υπόσχεται άνεση και ευρυχωρία αυτοσχεδιασμών και αυτοδιάθεσης στη ζωή, που όμως εγκυμονούν τραγικούς κινδύνους, που δεν μπορούν να τους αντιληφθούν τα παιδιά. Ακούμε συχνά τις φράσεις «μη με καταπιέζεις, μη με αγχώνεις, μη με ζορίζεις» και το βασικό νόημα που βρίσκεται πίσω από αυτές είναι «άφησέ με να ζήσω ό,τι θέλω, όσο θέλω,όπως θέλω». Γονείς θα υπάρχουν, οικογένεια θα υπάρχει, δεν τα καταργούμε όλα αυτά, αλλά ο ρόλος τους πλέον θα είναι ειδικός και περιορισμένος. Να βρίσκουμε ένα πιάτο φαγητό –αν μας αρέσει– να τρώμε, ένα κρεβάτι να κοιμόμαστε, καθαρά σιδερωμένα ρούχα, χρήματα για να καλοπερνάμε και μια γενικότερη αίσθηση ασφάλειας και εξασφάλισης σε περίπτωση που τη χρειαστούμε.

«Χαλαρά» είναι το μεγάλο ζητούμενο στις μέρες μας ανάμεσα στους νέους και τα παιδιά. Πίσω από αυτήν την επιδίωξη κρύβεται ο μεγάλος στόχος του ανθρώπου να ζήσει «τη μεγάλη ζωή τού εγώ και τού εμένα, για μένα, από εμένα». Δεν γνωρίζουν όμως τα παιδιά μας ότι το «χαλαρά» αφήνει ορφανά και έκθετα παιδιά, διαλύει σπίτια, οικογένειες, ευλογημένες σχέσεις ζωής που ο Ίδιος ο Θεός Δημιουργός και Πατέρας μάς χάρισε για να ζήσουμε ισορροπημένα, ευτυχισμένα και με αξίες πολύτιμες, μοναδικές. Είναι οι μέρες μας μέρες ισοπέδωσης, απαξίωσης, διολίσθησης στην αταξία και ανομία. Από την ενέργεια αυτών των δυνάμεων προέρχεται αυτό το δόγμα της χαλαρότητας των ημερών μας, που κρυφό αλλά αποτελεσματικό στόχο του έχει την ολοκληρωτική φυσική και ηθική εξόντωση του ανθρώπου.

Β. ΚΟΙΝΩΝΙΑ. Είναι η αμέσως επόμενη περιοχή. Οι άνθρωποι στις μέρες μας είναι κουρασμένοι, υπεραπασχολημένοι, γεμάτοι με τον εαυτό τους και τα δικά τους, υποδουλωμένοι στις επιθυμίες, τις μέριμνες, τα πάθη. Επιθυμούν μια κοινωνία χαλαρή, ανεκτική, επιεική μαζί τους, γεμάτη κατανόηση, αλλά και μια δική τους χαλαρή σχέση με την κοινωνία. Όχι κόστος, όχι δεσμεύσεις, λιγότεροι και ελαφρύτεροι νόμοι, λιγότερες απαιτήσεις, ελευθερία κινήσεων και κυρίως ανοχή, μεγάλη ανοχή. Μια χαλαρή κοινωνία που να χωράει όλους, και τους διαφορετικούς, και τους ανώμαλους, και τους περίεργους. Να μην έχει αντιρρήσεις, να μην έχει απαιτήσεις. Χαλαροί νόμοι, χαλαρές αρχές, χαλαρή σχέση!

Έτσι στοχεύουν οι άνθρωποι να δημιουργήσουν ένα πιο φιλικό περιβάλλον, με κλίμα αποδοχής και «καλοπιάσματος», για να μη χάσουμε τους νέους, για να μην νιώθουν την ανάγκη ομαδοποίησης και να μην αντιδρούν με οδυνηρούς τρόπους βίας και αμφισβήτησης.

Γενικά οι άνθρωποι στις μέρες μας θέλουν την ησυχία τους και την ανεξαρτησία τους, για να βιώνουν τις επιθυμίες τους. Ολόκληρο όμως αυτό το οικοδόμημα είναι χτισμένο σε λάθος θεμέλια, γιατί η χαλαρή σχέση οδηγεί σε κακής ποιότητας αυτονομία και λαθεμένη ελευθερία και απελευθέρωση. Οι νόμοι και ο σεβασμός με υπακοή και πίστη είναι η μόνη εξασφάλιση και της υγείας των σχέσεων και της ελευθερίας, με μέτρο σωστό που αποφέρει ισορροπία, πληρότητα και ευτυχία. Και όταν οι νόμοι, οι αρχές και ο νομοθέτης δεν είναι απλώς κάποιοι άνθρωποι, αλλά ο Ίδιος ο Θεός ο Κύριος, τότε η χαλαρή σχέση είναι το μεγαλύτερο λάθος που μπορεί να επιλέξει ο άνθρωπος, ενώ οι σχέσεις σεβασμού, πίστης και αγάπης είναι δρόμοι με αμοιβή πλούσια σε ευτυχία, ισορροπία και πληρότητα, και μάλιστα δοκιμασμένοι και εξασφαλισμένοι δρόμοι.

Γ. ΘΕΟΣ. Εδώ τα πράγματα είναι πολύ πιο σοβαρά και επικίνδυνα. Στις προηγούμενες περιοχές που θίξαμε υπάρχουν και κίνδυνοι και κρυφές παγίδες που μπορεί να έχουν τραγική κατάληξη. Όμως το «χαλαρά» της καρδιάς των ανθρώπων δεν σταματά σε δυο-τρεις περιοχές, αλλά πηγαίνει σε πολύ βαθιά σημεία, κυριολεκτικά στα θεμελιώδη.

Οι σημερινοί πιστοί χριστιανοί επιδιώκουν πολύ συχνά να έχουν μια χαλαρή σχέση με τον Θεό, η οποία δε θα σημαίνει ούτε απόρριψη, αλλά ούτε και δέσμευση ουσιαστική. Είναι ο γνωστός «μεσαίος χώρος» όπως μάθαμε να λέμε, κάπου στη μέση. Ο Θεός είναι Κύριος, είναι άπειρος, είναι άγιος, δίκαιος, τέλειος. Εμείς Τον πλησιάζουμε με μια καρδιά ήδη μοιρασμένη και πονηρή. Ψάχνουμε να βρούμε τη χρυσή τομή. Ούτε πολύ κοντά, ούτε πολύ μακριά, για να κερδίσουμε και από τις δυο πλευρές και να μη χάσουμε από καμία.

Λησμονούν όμως οι «πιστοί» αυτού του δόγματος ότι κάποια πράγματα δεν μπορούν να υπάρξουν μαζί ούτε ένα κλάσμα του δευτερολέπτου: Ο Θεός και το «χαλαρά» των ημερών μας, δηλαδή το πνεύμα που λέει «να μη μας κοστίζει πολύ ο Θεός, να μη μας υποχρεώνει πολύ, να μη μας δεσμεύει κι εμείς να μην έχουμε υποχρεώσεις πολλές απέναντί Του».

Μέσα στην Αγία Γραφή ο Ίδιος ο Θεός το ξεκαθαρίζει. Ένας είναι ο τρόπος που Τον αγαπάμε, Τον πιστεύουμε, Του ανήκουμε: «Αγαπήσεις Κύριον τον Θεόν σου εξ όλης της καρδίας σου, και εξ όλης της ψυχής σου, και εξ όλης της δυνάμεώς σου, και εξ όλης της διανοίας σου» (Λουκάς ι΄ 27, Δευτερονόμιο ς΄ 5).

Η πραγματική αιτία πίσω από τη χαλαρή σχέση με τον Θεό είναι η ζωντανή αγάπη μας για τον κόσμο και την αμαρτία. Δεν την καταδικάσαμε τελείως, δεν καταλάβαμε βαθιά και ουσιαστικά το αίμα, την αγάπη, τη θυσία του Ιησού Χριστού. Κάτι έχουμε καταλάβει, αλλά όχι σε βαθμό να «απαρνηθούμε τον εαυτό μας», να μισήσουμε, να απορρίψουμε, να σιχαθούμε την αμαρτία σε όλες της τις εκφράσεις μέσα μας, επάνω μας και γύρω μας. Και έτσι φτάσαμε σήμερα στο σημείο το κύριο ζητούμενο να είναι τρόποι χαλαρής σχέσης με τον Θεό και την αγάπη Του, χωρίς τον κίνδυνο να τα χάσουμε όλα και αιώνια.

Έτσι δημιουργήθηκαν και οι τάσεις της χαλαρής σχέσης με την εκκλησία, τους πιστούς του Χριστού, τις αρχές της άγιας και καθαρής ζωής. Μεγάλος αριθμός πιστών στις μέρες μας μετακινείται από τη μία εκκλησία σε άλλη επικαλούμενοι διάφορες προφάσεις, αλλά η ουσία είναι πάντα η ίδια. Μετακίνηση προς μία εκκλησία με χαλαρές αρχές, χαλαρή ζωή, που δέχεται και ανέχεται αυτό το πνεύμα της χαλαρής σχέσης. Κανένας δεν ελέγχει, κανένας δεν ποιμαίνει, κανένας δεν επεμβαίνει, κανένας δεν υποχρεώνει. Υπάρχουν εκκλησίες –και αυξάνονται συνεχώς– που φτιάχτηκαν αλλά και διαφημίζονται γι’ αυτόν ακριβώς το στόχο. Ζωή Χριστού χαλαρή, σχέση με τον Κύριο και τους πιστούς χαλαρή, αρχές ζωής χαλαρές. Και είναι περιζήτητες. Έτσι νομίζουν οι άνθρωποι ότι μπορούν να συνδυάσουν την απόλαυση σ’ αυτή τη ζωή με την εξασφάλιση ότι δεν θα χάσουν τον Ουρανό. Νομίζουν…, θέλουν να πετύχουν… Ιδιαίτερο γνώρισμα αυτών των συναθροίσεων είναι η παντελής έλλειψη ελέγχου. Υπάρχει μια δυσανεξία στους ελέγχους στις μέρες μας, σχετικά με την άγια και καθαρή ζωή που ζητάει ο Κύριος. Ο έλεγχος έχει κόστος, απαιτεί θυσία, είναι δυσάρεστος. Χαλαρά, χαλαρές σχέσεις, χαλαρή ζωή χωρίς υποχρεώσεις και απαιτήσεις οι άνθρωποι να είναι διατεθειμένοι να θυσιάσουν τις προσωπικές τους ευχαριστήσεις, τους στόχους τους, τις επιθυμίες τους για να γίνουν παιδιά του Θεού. Προτιμούν άλλο δρόμο. Στο σταυρό ανέβηκε ο Ιησούς Χριστός πριν 2000 χρόνια περίπου. Δικός Του ήταν ο σταυρός, δικό Του το έργο. Οι ίδιοι δεν είναι διατεθειμένοι να συσταυρωθούν για να συναναστηθούν, να συμβασιλεύσουν, να συνδοξασθούν αιώνια. Προκρίνουν το «χαλαρά», που φαίνεται να βολεύει, τουλάχιστον πρόσκαιρα.

Γυρίζουμε σελίδα. Αυτή είναι η εποχή μας, οι μέρες μας, το κατάντημα των πιστών των ημερών μας. Το βλέπουμε και πονάμε. Εμείς όμως που θέλουμε να είμαστε γνήσια προσκολλημένοι στη γνήσια ζωή του Ιησού Χριστού της Καινής Διαθήκης, δεν κοιτάζουμε τι γίνεται γύρω μας, ούτε τι υπάρχει μέσα μας, αλλά πώς μας οδηγεί το Άγιο Πνεύμα του Κυρίου. Καμία χαλαρότητα, πουθενά, για τίποτα, για κανέναν. Ο Κύριός μας δεν είναι Θεός του χαλαρού και της χαλαρότητας. Είναι Κύριος αρχών, νόμων σοφίας και αγάπης. Αυτό που μας συνδέει με τον Κύριο της καρδιάς μας είναι πίστη και αγάπη γεμάτη σεβασμό και πρόθυμη υπακοή στο πολύτιμο και τέλειο θέλημά Του. Η προσευχή μας κάθε μέρα είναι «γενηθήτω το θέλημά Σου» (Ματθαίος ς΄ 10) και η καρδιά μας αποζητά γνήσια την πολύτιμη και πανάκριβη κυριότητά Του στη ζωή μας «να ενεργεί μέσα μας το ευάρεστον ενώπιον Αυτού» και «κατά την ευδοκίαν του θελήματός Του» (Εβραίους ιγ΄ 21, Εφεσίους α΄ 5).

Είναι βέβαιο ότι αυτή η τάση της χαλαρότητας στη ζωή των ανθρώπων των ημερών μας είναι στοιχείο έκπτωσης και εκφυλισμού. Το λάβαρο των ημερών μας λέει επάνω «εγώ, εμένα, η ζωή μου, ο εαυτός μου». Αυτό το λάβαρο σηκώνουν και υπερασπίζονται καθημερινά οι άνθρωποι γύρω μας. Την ίδια ώρα, το λάβαρο των γνήσιων πιστών του Χριστού λέει «Εσύ, Εσένα Κύριε, για Σένα, για τη δόξα Σου, για τη Βασιλεία Σου». Άλλος κόσμος, άλλος προσανατολισμός. Ο Κύριός μας μάς έβγαλε από την εξαπάτηση της αμαρτίας του σατανά που μας ήθελε φαινομενικά χαλαρούς, αλλά ουσιαστικά δούλους της σάρκας, με πάθη και επιθυμίες, και καταδικασμένους αιώνια. Γιατί όταν άνοιξαν τα μάτια μας πραγματικά με το φως της σωτηρίας του Ιησού Χριστού, καταλάβαμε ότι δεν υπάρχουν δεσμά χειρότερα, πιο σκληρά και πιο αποτελεσματικά από τα δεσμά που φαίνονται χαλαρά και εύκολα να τα λύσεις και να ελευθερωθείς όποτε θέλεις, που όμως ποτέ δεν θα το κάνεις, και θα φύγεις από τον κόσμο αυτόν για την αιωνιότητα εξαπατημένος και αλύτρωτος.

Πνευματικά